Jak wspomagać wzrok w prezbiopii, czyli starczowzroczności

Prezbiopia to naturalny proces, który zaczyna się około 40. roku życia. Potoczna nazwa „starczowzroczność” brzmi mało fortunnie, ponieważ zjawisko to dotyczy osób w pełni sił życiowych i zawodowych. Wynika ono z fizjologicznego procesu starzenia się oka, gdy z biegiem lat naturalna soczewka traci elastyczność, przez co mięśnie oka nie potrafią jej odpowiednio wygiąć, by złapać ostrość na znajdujących się blisko przedmiotach. Warto w związku z tym wybierać dostępne rozwiązania, które odciążają zmęczone oczy i zwiększają komfort widzenia. O tym dziś na blogu naszego salonu optycznego.

Mniej oczywiste metody na codzienne wsparcie wzroku

Powszechnym wsparciem są odpowiednio dobrane okulary korekcyjne, lecz nie każda osoba, której dotyczy prezbiopia, wymaga noszenia okularów. Choć zmian w oku nie da się zatrzymać, wiele osób mimo prezbiopii widzi dobrze bez okularów.

Wsparciem mogą być natomiast urządzenia i metody powszechnie dostępne, często znane od lat, lecz szczególnie pomocne, gdy wzrok potrzebuje odciążenia. Są to między innymi:

• czytniki z ekranem w technologii ePaper – ekran taki bazuje na świetle odbitym, dzięki czemu oko zmagające się z utratą elastyczności soczewki nie musi podczas czytania tekstu wkładać podwójnego wysiłku w wyostrzanie rozmytych pikseli. ePaper:
  • to matowa lekko chropowata powierzchnia bez odblasków,
  • wizualnie i fizycznie imituje tradycyjny, matowy druk na papierze,
  • wygląda jak kartka prawdziwej drukowanej książki,
• oświetlenie o wysokim współczynniku CRI (Color Rendering Index) – wskaźnik ten określa, jak dobrze dane źródło światła pozwala dostrzegać naturalne kolory oświetlanych przedmiotów w porównaniu do światła słonecznego. Światło słoneczne ma indeks równy 100. Oświetlenie o wysokim wskaźniku oddawania barw, czyli CRI > 90:
  • naturalnie zwęża źrenicę,
  • zwiększa głębię pola,
  • sprawia, że obraz staje się ostrzejszy,
• suplementacja astaksantyny – starzenie się soczewki postępuje szybciej w warunkach stresu oksydacyjnego. Silne antyoksydanty (dostępne między innymi w tłustych rybach morskich, owocach morza i mikroalgach), ze szczególnym uwzględnieniem astaksantyny:
  • redukują mikrostany zapalne w mięśniu rzęskowym,
  • chronią soczewkę przed nadmiarem wolnych rodników, co hamuje proces sieciowania białek i spowalnia jej dalsze sztywnienie,
  • przenikają barierę krew-siatkówka i wspierają elastyczność struktur wewnątrzgałkowych.

Uzupełnieniem mogą być proste ćwiczenia mózgu, które zajmują maksymalnie kilka minut, a często przynoszą pozytywne efekty i usprawniają widzenie z dowolnej odległości, poprawę ostrości obrazu, szybsze dostosowanie się do zmiennych warunków otoczenia.

Na trening mózgu zawsze jest odpowiedni moment

Ćwiczenie akomodacji oczu i sprawności mózgu podczas codziennych czynności lub prostych aktywności, które nie obciążają dodatkowo wzroku, to propozycja godna uwagi. Gdy fizyczna soczewka w oku sztywnieje, można pomóc sobie stymulując neuroplastyczność kory wzrokowej. Treningi takie uczą korę wzrokową mózgu jak lepiej i szybciej przetwarzać nieidealny, lekko rozmyty obraz, który dociera z oka. Dzięki temu pacjenci po regularnych treningach percepcyjnych potrafią sprawniej i szybciej rozróżniać małe litery, co pozwala na dłużej odsunąć w czasie potrzebę sięgnięcia po pierwsze okulary do czytania. Elastyczność układu nerwowo-wzrokowego pomaga opóźnić skutki prezbiopii i poprawić komfort widzenia.

Proste ćwiczenia akomodacyjne to:

• dal-bliż – wystarczy stanąć przy oknie, wybrać obiekt znajdujący się w oddali (czubek drzewa, numer rejestracyjny samochodu) i patrzyć na niego swobodnie przez około 15 sekund, następnie płynnie przenieść wzrok na przedmiot trzymany w dłoni (długopis, gazeta) i wpatrywać się w niego przez kolejne 15 sekund. Sekwencję powtarza się 10 razy;
• czytanie z „puzonowaniem” – potrzebna jest książka o wyraźnym druku. Należy trzymać ją w wyciągniętej dłoni i powoli przybliżać tekst do oczu tak blisko, aż litery zaczną się rozmywać, a następnie powoli oddalać kartkę do momentu, w którym staną się możliwie najbardziej ostre;
• labirynty i rysowanie kształtów – klasyczne papierowe labirynty lub codzienne rysowanie w powietrzu albo na kartce dużych, poziomych ósemek to dobre ćwiczenia koordynacji gałek ocznych i stymulacji obu półkul mózgowych. Efektem jest rozszerzenie pola widzenia i poprawa widzenia obwodowego, nazywanego potocznie bocznym.
• używanie niedominującej ręki – wykonywanie drugą ręką codziennych czynności, jak mycie zębów, czesanie się, jedzenie czy otwieranie drzwi. Trening taki wywołuje znacznie większą aktywację w korze wzrokowej niż ta sama czynność wykonywana ręką dominującą. Ta dodatkowa stymulacja pobudza neurony odpowiedzialne za analizę kształtów i krawędzi

Ważne: Ćwiczyć można maksymalnie 10-15 minut dziennie, aby nie doszło do przemęczenia mięśni oka. Metody te nie cofają fizjologicznego starzenia się soczewki, ale poprawiają sprawność względną oka i przetwarzanie obrazu przez mózg. Dobrym wstępem do ćwiczenia wzroku może być badanie optometryczne. O szczegóły warto zapytać w salonie 123okulary.pl.

Ostrzejszy obraz dzięki dbałości o zdrowie i samopoczucie

Prezbiopia może przed długie lata pozostawać bez negatywnego wpływu na komfort życia i rodzaj dotychczasowych aktywności. Kluczem jest holistyczne podejście, od dbania o odpowiednie środowisko pracy po stymulację układu nerwowego. Wdrażając bardziej i mniej oczywiste nawyki już przy pierwszych objawach, można skutecznie odciążać wzrok i zachować możliwie najlepszą sprawność widzenia na długie lata.

Najczęściej zadawane pytania